Pengertian Makna Cekak
Cekak secara dasarnya mempunyai beberapa makna, bergantung kepada dialek ataupun loghat penuturnya.1- MAKAN CEKAK merupakan peribahasa Melayu Kedah yang membawa pengertian kesanggupan, keupayaan dan rasa tanggungjawab dalam menjalankan tugas. Tegasnya silat ini adalah seni silat yang bertanggung jawab untuk menjaga keselamatan diri.
2- CEKAK dalam bahasa Minangkabau bermaksud gaduh. Jadi silat ini adalah silat gaduh. Tetapi bukan tujuan utama silat ini untuk bergaduh tetapi ia boleh digunakan untuk menjaga keselamatan diri di dalam pergaduhan.
3- SECEKAK bermaksud segenggam. Bermakna silat ini mengajar yang segenggam bukannya segantang. Ini bermakna pelajaran silat ini merupakan intisari pelajaran silat sahaja (segenggam) bukannya cabang silat yang banyak (segantang).
4- CEKAK dalam bahasa Jawa bererti ringkas. Silat ini mudah dipelajari melalui sistem pelajaran yang teratur dan ringkas. Tidak perlu mengelak ke kiri dan ke kanan, hanya berdiri lurus ketika menunggu serangan dan bergerak di dalam gerak yang satu.
5- CEKAK bererti pegangan, iaitu silat ini mempunyai pendirian, pegangan dan tujuannya yang tersendiri. Mempelajari silat bukan untuk bermegah-megah, sombong, menceroboh, mengikut nafsu tetapi sebenarnya untuk menjaga diri, bangsa dan agama.
Falsafah Persilatan
"Pakai Tak Pakai, Tak Pakai Pakai"Konsep Persilatan
Silat Cekak Hanafi ialah sejenis silat bela diri yang benar-benar asli, bukannya sejenis silat permainan atau Silat Olahraga.Silat Cekak Hanafi mempunyai kaedah-kaedah yang tetap dengan mempunyai buah-buah pukulan dan kunci-kunci tangkapan yang cukup dan kemas. Pergerakan dan sistem silat ini adalah berasaskan gerak geri semulajadi manusia yang berdasarkan fikiran yang sihat, jiwa yang tenang dan nyata kesesuaiannya dengan prinsip agama Islam.
Pelajarannya lebih menitikberatkan dari segi mempertahankan diri supaya terlatih dengan keberanian, bukan mengganas atau menceroboh. Hanya bila terpaksa demi keselamatan diri barulah Silat Cekak Hanafi menyerang.
Silat Cekak Hanafi menunggu serangan dengan berdiri lurus( berdiri sembahyang ) dan tidak mengelak ke kiri dan ke kanan bahkan mara ke hadapan di dalam gerak yang satu, makan gerak dalam gerak, sebab sebenarnya hakikat Silat Cekak Hanafi ialah Silat Gerak.
Yang paling istimewa dan ganjil sekali di dalam kaedah serangannya; dikala ia menyerang dan jika musuh mengelak, pasti kena dan sekiranya ditepis pula pasti dimakannya. Tambahan pula sambil menyerang ia dapat menangkap (Cekak menyerang, Cekak menangkap ).
Penuntut-penuntut menangkis pukulan dan tikaman senjata-senjata dengan tangan kosong sahaja. Matlamat Silat Cekak Hanafi ialah menangkis pukulan senjata-senjata sambil dapat merampas senjata lawan.
Ciri-Ciri Pembelajaran
Silat Cekak Hanafi diajar secara berpakej dan diajar sehingga tamat. Dalam kaedah biasa, pakej sehingga tamat silat ini dapat disempurnakan di dalam tempoh 6 bulan. Tempoh ini boleh diselaraskan dengan keperluan sesuatu kelas seperti di sekolah- sekolah atau di pusat-pusat pengajian tinggi. Selapas tamat, penuntut -penuntut boleh meningkatkan kemahiran secara bersendirian atau mengikuti kelas-kelas kemahiran yang diadakan dari masa ke semasa.Sebagai silat yang berasaskan gerakan seni, maka ia tidak memerlu dan tidak menekankan keperluan kekuatan dan tenaga luar biasa untuk mengalahkan musuh. Kaedah pembelajaran bersistematik dan tidak menerukkan diri dan membolehkan penuntut mempertahankan diri walaupun di tempat-tempat yang sempit seperti di atas papan sekeping.
Pantang Larang
- Tidak menderhaka kepada guru.
- Tidak menderhaka kepada ibu.
- Tidak menderhaka kepada bapa.
- Tidak bergaduh sesama ahli.
- Tidak mencaci silat melayu asli yang lain.
Sukatan Pelajaran dan Peringkat Persilatan
Ada empat peringkat pembelajaran dalam Silat Cekak.- Buah Asas - Mempelajari asas menangkis serangan dari hadapan.
- Buah Jatuh - Lanjutan dari buah asas, iaitu menangkis serangan dan menjatuhkan lawan.
- Buah Potong - Digunakan untuk menangkis semula Buah Asas dan Buah Jatuh jika pesilat Cekak lain cuba menggunakan buah Silat Cekak ke atas diri kita
- Buah Serang - Serangan kepada pihak lawan, jika dielak pasti kena, jika ditepis kita akan menangkap dan menjatuhkan lawan. Ia juga boleh menyerang sambil menangkap (Cekak Menyerang, Cekak Menangkap).
- Buah Umum - Mempelajari keseluruhan teknik pertahanan dan serangan untuk digunakan secara praktikal. Pada peringkat ini juga para pesilat akan diajar cara - cara untuk berhadapan dengan pengamal seni beladiri yang lain.
Senarai Buah
Berikut adalah senarai buah Silat Cekak, sebanyak 21 buah. Pada asalnya jumlah buah yang ada adalah 28 kesemuanya. Ustaz Hanafi telah membuat beberapa perubahan dengan membuang dan mengabungkan beberapa buah di dalam sistem mata pelajaran ini kerana beliau berpendapat ada beberapa buah yang tidak praktikal untuk digunakan. Ada juga buah-buah yang hampir-hampir serupa dan buah-buah ini pula telah digabungkan.- Buah Pertama
- Keputusan Gayong Petani
- Keputusan Sendeng Atas
- Buah Kilas Belakang
- Buah Kilas Hadapan
- Buah Kidong Kiri
- Buah Kuntau Jatuh
- Buah Kuntau Kiri & Kuntau Kiri Gantung
- Buah Kuntau Kanan Gantung
- Buah Hentak (Keputusan Silat Harimau)
- Buah Ali Patah Atas
- Buah Ali Patah Sudah
- Buah Selendang
- Buah Gari & Gari Gunting
- Buah Paras
- Keputusan Pasung Kemanga
- Keputusan Terlak
- Keputusan Lintau
- Buah Hempok
- Buah Luncur
- Buah Siku Potong
Kaedah Persilatan
Kaedah AKaedah A adalah diilhamkan daripada gerakan doa. Daripada kaedah doa ini maka lahirlah buah-buah pelajaran Silat Cekak Hanafi sebanyak 11 buah iaitu:
- Buah Pertama
- Buah Kilas Belakang
- Buah Kidung Kiri
- Buah Hentak
- Buah Ali Patah Atas
- Buah Ali Patah Sudah Pecahan Pertama
- Buah Selendang
- Buah Paras
- Keputusan Pasong Kemanga
- Buah Luncur
- Buah Siku Potong
Kaedah B adalah diilhamkan dari gerakan Qiam dalam sembahyang. Daripada kaedah Qiam ini maka lahirlah buah-buah pelajaran Silat Cekak Hanafi sebanyak 5 buah iaitu :
- Keputusan Gayung Fatani
- Keputusan Sendeng Atas
- Buah Kuntau Jatuh
- Buah Gari
- Buah Ali Patah Sudah Pecahan Kedua
adalah diilhamkan dari gerakan rukuk dalam sembahyang. Daripada kaedah doa ini maka lahirlah buah-buah pelajaran Silat Cekak Hanafi sebanyak 3 buah iaitu :
- Buah Kilas Hadapan
- Keputusan Terlak
- Keputusan Lintau
adalah diilhamkan oleh gerakan takbiratul ihram dalam sembahyang. Daripada kaedah doa ini maka lahirlah buah-buah pelajaran Silat Cekak Hanafi sebanyak 2 buah iaitu :
- Buah Kuntau Kiri
- Buah Hempok
Senjata Rasmi Silat Cekak Hanafi
Seperti silat-silat lain Silat Cekak Hanafi mempunyai senjata rasminya sendiri iaitu parang lading; yang hanya terkenal di Negeri Kedah Darulaman. Senjata ini digunakan oleh pengamal Silat Cekak Hanafi untuk menangkis segala jenis serangan tangan kosong atau bersenjata tajam.Sungguhpun demikian, Parang Lading ini hanya dianugerahkan kepada orang-orang yang telah mencapai satu peringkat tertentu serta terbukti kesetiaannya kepada persatuan. Selalunya mereka yang mendapat anugerah ini adalah mereka yang telah bergiat aktif di dalam persatuan selama lebih dari 10 tahun.
Saiz dan rupa parang lading ini bergantung kepada sipemakainya kerana setiap pemakai mempunyai ukurannya tersendiri. Berikut adalah ukuran untuk parang lading:
Panjang parang ini adalah sama dengan jarak dari telinga kiri ke mata kanan atau dari telinga kanan ke mata kiri si pemakai.
Falsafahnya: Apa yang terlihat dan terdengar pasti kena.
Lebar parang di sebelah hulu adalah sama dengan lebar kuku ibu jari si pemakai.
Lebar di hujung parang ini adalah sama dengan panjang ibu jari si pemakai.
Panjang mata parang pula adalah sama dengan jarak diantara dua mata si pemakai.
Hulu parang ini mengambil bentuk tapak rusa dan dibuat dari tanduk kerbau betina.